Sulawesi, een jaar na de ramp

Een jaar geleden, op 28 september 2018, werd Sulawesi getroffen door een aardbeving gevolgd door een tsunami. Kirsten Kok, noodhulpcoördinator van ICCO en Kerk in Actie (actievoorzitter van de Nationale Actie ‘Nederland helpt Sulawesi’) bezocht het gebied onlangs. Zij vertelt wat ze er, een jaar na de ramp, aantrof. 

Kok: “Ook al is het inmiddels een jaar geleden, de verwoesting van de aardbeving, tsunami en liquefactie is nog op veel plaatsen in Sulawesi zichtbaar. Verwoeste gebouwen en kuststroken bepalen op veel plekken nog steeds het beeld. Mensen proberen hun leven weer op te pakken – sommigen in tijdelijke onderkomens, anderen helaas nog steeds in tenten – maar dit kost tijd. Omdat veel landbouwgrond verwoest is, kunnen de meeste mensen niet aan de slag en zichzelf voorzien van inkomsten.”   

In de eerste maanden na de ramp boden hulporganisaties vooral noodhulp. Inmiddels is de focus verschoven naar herstel, bijvoorbeeld van bronnen van inkomen. Kok: “Door de ramp is veel landbouwgrond onbruikbaar geworden, en zijn vissersboten verwoest. Mensen kunnen daardoor geen gewassen verbouwen of vis vangen om op de markt te verkopen. Veel mensen hebben grote behoefte om weer aan de slag te gaan. Daarom helpen de hulporganisaties achter Giro555 bij het herstel van landbouwactiviteiten of andere bronnen van inkomsten. Als ICCO & Kerk in Actie hebben we samen met de lokale gemeenschap onder meer 9.000 mangrovestekjes gepland (zie foto). Deze mangroves gaan een groene buffer vormen in de getroffen kuststreek om de achterliggende dorpen te beschermen tegen een eventuele volgende tsunami. Maar, door deze aanplant ontstaat ook een nieuw vruchtbaar gebied met nieuwe mogelijkheden voor visvangst. Door de tsunami is er namelijk veel minder vis aanwezig in de kuststrook.”

Kok zag ook hoe mensen hulp krijgen bij huisvesting. “Direct na de ramp zijn veel mensen geholpen met tijdelijk onderdak. Ik heb veel mensen gesproken die heel blij zijn met die hulp, omdat zij daardoor een dak boven hun hoofd hebben. Met Giro555-geld zijn we als ICCO & Kerk in Actie, samen met onze lokale partners, in het dorp Jono begonnen met de bouw van het eerste permanente huis. We doen dat in nauwe samenwerking met de bewoners zelf, zij beslissen over de details van hun eigen huis.” Nog niet alle mensen die hun huis hebben verloren, kunnen echter met herbouw starten. Zo wonen 57.000 mensen die hun huis verloren door liquefactie nog steeds in tijdelijke onderkomens. Zij wachten op een besluit van de overheid waar zij mogen herbouwen: de overheid heeft namelijk besloten dat dat niet mag in het door liquefactie getroffen gebied. 

Andere activiteiten die de hulporganisaties achter Giro555 uitvoeren, onder meer met de opbrengst van de Nationale Actie ‘Nederland helpt Sulawesi’, zijn traumaverwerking en het voorbereiden van mensen op nieuwe rampen. Kok: “Ik heb een psychosociale sessie bijgewoond voor kinderen die door de aardbeving moesten verhuizen. Zij behoren tot een lokale etnische groep, maar spreken geen spreken Engels of bahasa (officiële taal in Indonesië). Ze zijn echt een minderheid en kunnen waar ze nu wonen, moeilijk meekomen op school. Wij ondersteunen hen en helpen hen om met hun ervaringen om te gaan. In het dorp Semoro  zag ik hoe mensen zich voorbereiden op eventuele toekomstige rampen. Ik maakte daar een ‘oefening’ mee: wat moet je doen als er een ramp, zoals een aardbeving, plaatsvindt? En hoe kun je eventuele schade zo veel mogelijk beperken?” 

Sam de Greve, noodhulpcoördinator van PLAN International Nederland, was onlangs in Sulawesi en bezocht onder meer een child friendly space in Palu. Greeve: “In een child friendly space wordt een veilige ruimte geboden aan kinderen waar ze onder professionele begeleiding kunnen spelen en hun trauma’s kunnen verwerken. De verwoestingen zijn er duidelijk voelbaar en ook buiten zijn de sporen van de ramp nog te zien. Maar in vergelijking met de eerste keer dat ik hier kwam, direct na de ramp,  is de situatie enorm verbeterd en pakken mensen overal hun oude routine op.” Debora Comini, directeur van UNICEF in Indonesië onderstreept het belang van speciale aandacht voor kinderen: “In een land dat gevoelig is voor natuurrampen, is het cruciaal dat we samenwerken om de kinderen te helpen als ze getroffen worden. Maar het is nog belangrijker om een wereld te creëren die haar kostbaarste, jongste inwoners beschermt.”

Hulporganisaties achter Giro555 bieden met de actieopbrengst ‘Nederland helpt Sulawesi’ twee jaar lang hulp aan de getroffen bevolking. Begin juni publiceerde Giro555 een verslag over de hulp die in de eerste zes maanden is geboden. In januari 2020 verschijnt een rapportage over de hulpverlening in het eerste jaar na de ramp. 

 

Nieuwsoverzicht

De samenwerkende hulporganisaties achter Giro555: