Toon vragen over

Hoeveel geld is in de eerste 6 maanden besteed?

Vanaf de start van de actie is ondanks de vele uitdagingen in ruim 6 maanden tijd meer dan € 22 miljoen (64%) besteed aan vooral noodhulpactiviteiten. Van dit bedrag is 86% besteed in Zuid-Soedan, Noordoost-Nigeria, Somalië en Jemen, omdat daar de noden het hoogst zijn en 14% in de omringende landen Kenia, Oeganda, Ethiopië en Niger. Giro555-geld is besteed aan de hulpsectoren voedsel (€9,6 miljoen), levensonderhoud (€4,6 miljoen), water en sanitaire voorzieningen (€ 3,3 miljoen) en gezondheidszorg (€ 0,6 miljoen). Ook is er €2,5 miljoen uitgegeven aan programmamanagement kosten om de hulp in het veld mogelijk te maken.

 

Welke hulp is de eerste 6 maanden verleend met Giro555-geld?

Ondanks de uitdagingen zijn met het geld van Giro555 al ruim 1 miljoen mensen bereikt met de hulpactiviteiten. Onder meer de volgende resultaten zijn geboekt: In totaal ontvingen 210.083 mensen een voedselpakket of voedselbonnen en werden 1.383 maaltijden verstrekt, werden 283.054 kinderen gescreend op ondervoeding, waarvan 76.170 ook zijn behandeld, werden 7.889.488 zakjes Plumpy Nut (calorierijke pindapasta) uitgedeeld, ontvingen 24.514 zwangeren of borstvoedinggevende vrouwen extra voeding, werden 14.586 hygiënekits uitgedeeld, werd 14 miljoen liter water uitgedeeld, zijn 183.801 mensen bereikt met voorlichting over hygiëne en cholera, profiteerden 168.116 mensen van nieuw gebouwde of herstelde waterbronnen en 67.085 mensen van nieuw gebouwde of herstelde latrines, ontvingen 91.633 mensen een medische behandeling, waarvan 3.967 voor cholera, zijn 23.130 kinderen ingeënt, ontvingen 72.272 mensen droogtebestendige zaden en landbouwgereedschap en 25.920 mensen visgerei, profiteerden 9.055 mensen van cash for work programma’s, ontvingen 112.982 mensen een geldelijke bijdrage, kregen 20.230 mensen een (agrarische) training en werden 390.000 stuks vee ingeënt. De organisaties achter Giro555 blijven ook de komende tijd hulp bieden in de getroffen gebieden met geld van Giro555 en andere fondsen.

Wat is er aan de hand?

Door een combinatie van extreme droogte, effecten van klimaatverandering en geweld, heerst in maar liefst vier landen een hongercrisis: Zuid-Soedan, Noordoost-Nigeria, Somalië en Jemen. Begin 2017 hebben in totaal meer dan 20 miljoen mensen te weinig voedsel. 1,4 miljoen kinderen zijn ernstig ondervoed. Op 6 maart start de Giro555-actie ‘Help slachtoffers noodhulp’ voor hulp in de getroffen gebieden.

Waarom is er weer hongersnood?

Na de hongersnood in Somalië in 2011 hebben hulporganisaties de afgelopen zes jaar alles op alles gezet om een nieuwe hongersnood te voorkomen. Dat er toch weer hongersnood ontstond, komt door een fatale combinatie van extreme droogte en conflict.

Honger door conflict
In Noordoost-Nigeria, Jemen en Zuid-Soedan is geweld, en daardoor ingestorte economieën, een belangrijke oorzaak van honger. Noodhulp lost gewelddadige crises niet op. Hulpverleners maken geen eind aan oorlogen. Daarvoor is structurele hulp, diplomatie en politieke druk nodig. Maar passief toekijken als duizenden mensen sterven en miljoenen langzaam afglijden naar een hongersnood, is menselijkerwijs geen optie.

Honger door falende overheden en armoede
In veel van de getroffen gebieden is sprake van een falende overheid, die mede door een gebrek aan centraal gezag niet zorgt voor de veiligheid en openbare diensten voor haar burgers. Burgers worden hierdoor hard getroffen, bijvoorbeeld omdat gezondheidszorg gebrekkig is of slecht bereikbaar, of omdat zij door onveiligheid niet hun land kunnen bewerken of hun oogst naar de markt brengen. Vaak glijden landen met falende staten af naar steeds verdere armoede. Burgers zijn steeds minder in staat om langduriger periodes van droogte het hoofd te bieden.

Honger door droogte
Droogteperiodes zijn een terugkerend fenomeen in grote delen van Afrika. Het veranderend klimaat brengt de voedselvoorziening steeds meer in gevaar. Vooral in de Hoorn van Afrika heeft het klimaatfenomeen El Niño extreme droogte veroorzaakt. In gebieden waar veel vluchtelingen verblijven, worden vaak alle bomen en bosjes gekapt omdat ze brandhout nodig hebben om eten te koken. Daardoor neemt de droogte en erosie nog verder toe. De getroffen landen doen zoveel mogelijk om de gevolgen van droogte te beperken. Maar de huidige situatie is zo extreem, dat ze de situatie niet langer aankunnen.

Eeuwenoude gewoontes werken niet meer
Ook hebben boeren in heel Afrika steeds meer moeite om hun gewassen te verbouwen, doordat weerpatronen steeds grilliger worden. Eeuwenlange gewoontes voor zaaien en oogsten raken in de war en zaden zijn niet goed meer bestand tegen het veranderende klimaat. Ook andere factoren spelen mee. Zo wordt steeds meer water uit de ondergrond weggezogen voor landbouw en door het aanleggen van diepe putten. Ook rivieren worden steeds vaker omgeleid, gebruikt voor irrigatie of energieopwekking, en ook dat leidt tot problemen in de landbouw verder stroomafwaarts. Verder heeft de aanleg van grote plantages of wildparken door buitenlandse bedrijven gevolgen voor de beschikbaarheid van landbouwgrond en water.

Buurlanden bezwijken
Buurlanden die te hulp zijn geschoten, dreigen nu zelf te bezwijken. De crisis in Niger, Tsjaad en Kameroen is vooral ontstaan doordat het conflict in Noordoost-Nigeria overslaat naar de grensstreken van deze landen. De last van honderdduizenden vluchtelingen uit Noordoost-Nigeria en de eigen ontheemden, hebben ervoor gezorgd dat de voedselsituatie in deze landen geheel instort. Ook Noord-Oeganda gaat gebukt onder de druk van ruim een miljoen vluchtelingen uit Zuid-Sudan. In Nederland en Europa wordt gezegd dat vluchtelingen in eigen regio moeten worden opgevangen – in deze regio’s is de rek er volledig uit.

 

 

 

Hoe helpen de hulporganisaties?

De hulp – mede mogelijk met geld van Giro555 – is gericht op het helpen van slachtoffers van de hongersnood, tot zij zelf weer in staat zijn om in hun voedselbehoefte te voorzien. Zonder deze hulp zullen miljoenen mensen honger lijden. Daarbij is een tekort aan basisvoorzieningen, zoals schoon water en gezondheidszorg. Door slechte hygiëne en vervuild (drink)water worden ziektes overgedragen en door de verzwakte staat waar veel mensen in verkeren zijn zij extra vatbaar.

Het Giro555-geld besteden de hulporganisaties binnen de sectoren voeding, water, sanitatie en hygiëne, gezondheidszorg en economische ondersteuning en levensonderhoud.

Zo zorgen de hulporganisaties voor voedseldistributies, bijvoeding van ernstig ondervoede kinderen en acute medische hulp om de impact van honger op korte termijn te beperken. Ook wordt bijgedragen aan het herstel van medische faciliteiten en de bestrijding van cholera en andere besmettelijke ziekten. Er worden waterputten en andere watervoorzieningen hersteld of gebouwd en hygiënekits (met o.a. zeep, waterzuiveringstabletten en maandverband) uitgedeeld. Ook wordt er voorlichting over het belang van goede hygiëne gegeven om te voorkomen dat mensen ziek worden of ziektes zich verder verspreiden.

Op plekken waar de grond vruchtbaar – en de situatie veilig – genoeg is om weer te zaaien, worden droogtebestendige zaden en gereedschap uitgedeeld. Ook worden mensen ondersteund met andere vormen van levensonderhoud, zoals het uitdelen van visgereedschap of het bijvoeden van sterk vermagerd vee.

Wat is het doel van de actie?

Met de 11 bij Giro555 aangesloten hulporganisaties is er zoveel mogelijk geld opgehaald voor hulp aan de door honger getroffen gebieden. Dat geld is hard nodig om de hulpverlening verder te kunnen uitbreiden, omdat ook de voedseltekorten door tegenvallende oogsten steeds verder zullen toenemen. Samen willen we een nog grotere ramp voorkomen.

Op welke landen richt de actie zich?

De actie richt zich op Zuid-Soedan, Noordoost-Nigeria, Somalië en Jemen. De problemen stoppen echter niet bij de landgrenzen: ook buurlanden hebben te maken met de effecten van die crises, zoals de instroom van vluchtelingen, en met droogte. In de buurlanden van Nigeria, (Niger, Tsjaad en Kameroen) leven bijvoorbeeld 1,7 miljoen mensen met ernstige voedseltekorten en vinden ook aanvallen van gewapende groeperingen plaats, de extreme droogte die Somalië treft, maakt ook steeds meer slachtoffers in Kenia en Ethiopië, waar meer dan 415.000 kinderen ernstig ondervoed zijn, en in het noorden van Oeganda hebben ruim 1 miljoen vluchtelingen uit Zuid-Soedan ook dringend hulp nodig.

Hoe is Giro555 tot de landenkeuze voor de actie Help slachtoffers hongersnood gekomen?

In maart 2017 was in de vier landen Zuid-Soedan, Noordoost-Nigeria, Jemen en Somalie sprake van het hoogste aantal mensen dat risico liep te overlijden aan de gevolgen van hongersnood. Voor twee staten in Zuid-Soedan was al officieel een hongersnood afgekondigd, in de andere landen was sprake van ernstige voedseltekorten en dreigde op korte termijn een hongersnood. De voorspellingen waren slecht. Twintig miljoen mensen waren niet meer in staat om in eigen voedsel te voorzien en hadden hulp nodig.

Giro555 baseert zich op cijfer van UN OCHA (de noodhulporganisatie van de Verenigde Naties). Daarnaast gebruikt Giro555 informatie van FEWS NET (Famine Early Warning Systems Network). FEWS NET biedt data en analyses om overheden en hulporganisaties te informeren over acute voedselonzekerheid. Met deze data en analyses stellen zij een onafhankelijke IPC-kwalificatie op. Deze kwalificatie kent vijf categorieën, oplopend van 1 tot 5. Hoe hoger het IPC-cijfer voor een land of regio is, des te ernstiger is het voedseltekort, des te hoger het aantal mensen dat sterft vanwege voedselgebrek en des te hoger het percentage ondervoede kinderen. Categorie 5 wordt officieel hongersnood genoemd.
Voor de vier landen golden in maart 2017 de volgende categorieën:
Zuid-Soedan: IPC 3 4 en 4 in grote delen van het land, IPC 5 in delen van de staat Unity
Noordoost Nigeria, Somalië, Jemen: IPC 3 en 4
In totaal woonden 20 miljoen mensen in regio’s met IPC 3 – 5.

 

Hoe wordt het geld van deze actie verdeeld over de landen?

Minimaal 80% van de totale opbrengst wordt in de 4 focuslanden (Zuid-Soedan, Noordoost-Nigeria, Somalië en Jemen) besteed en maximaal 20% in de omringende landen (Kenia, Niger, Ethiopië en Oeganda). In elk van de focuslanden wordt minimaal 15% van de totale opbrengst besteedt.

 

Welke organisaties helpen in welke landen?

Op basis van de noden, de capaciteit van de organisaties in de verschillende landen en de beschikbare middelen, hebben de organisaties gezamenlijk besloten in welke landen zij de Giro555 gelden in gaan zetten:

  • Zuid-Soedan: Cordaid, ICCO & Kerk in Actie, Nederlandse Rode Kruis, Oxfam Novib, Plan Nederland, Save the Children, Stichting Vluchteling en Terre des Hommes.
  • Noordoost Nigeria: ICCO & Kerk in Actie, Nederlandse Rode Kruis, Oxfam Novib, Plan Nederland en UNICEF Nederland.
  • Somalië: CARE Nederland, Cordaid, ICCO & Kerk in Actie, Nederlandse Rode Kruis, Oxfam Novib, Save the Children, Stichting Vluchteling en World Vision. Via ICCO & Kerk in Actie biedt ook een particulier initiatief in Somalië hulp met Giro555-geld.
  • Jemen: CARE Nederland, Nederlandse Rode Kruis,Oxfam Novib, Stichting Vluchteling en UNICEF Nederland.
  • Kenia: Nederlandse Rode Kruis, Terre des Hommes en UNICEF Nederland. Via ICCO & Kerk in Actie biedt ook een particulier initiatief in Kenia hulp met Giro555-geld.
  • Niger: Oxfam Novib.
  • Ethiopië: ICCO & Kerk in Actie, Plan Nederland
  • Oeganda: Nederlandse Rode Kruis en Cordaid

Daarbij wordt minimaal 80% van de totale actieopbrengst in de vier focuslanden (Zuid-Soedan, Noordoost-Nigeria, Somalië en Jemen) besteed en maximaal 20% in de omringende landen (Kenia, Niger, Ethiopië en Oeganda).

Hoe lang loopt de actie ‘Help Slachtoffers Hongersnood’ nog door?

Per 1 september 2017 is de inzamelingsactie stopgezet. Het is niet meer mogelijk om een donatie te doen voor deze actie. Wel kunt u een eenmalige of maandelijkse donatie doen aan (een van) de elf hulporganisaties achter Giro555. Giro555 komt alleen in actie bij uitzonderlijke humanitaire rampen. Tussen acties door hebben we een minimale bezetting om de kosten zo laag mogelijk te houden. Daardoor kunnen we geen periodieke donaties verwerken.

Hoeveel geld heeft Giro555 voor deze actie vanuit de overheid gekregen?

De samenwerkende hulporganisaties hebben via Giro555 vanuit het Ministerie van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking 2 miljoen euro ontvangen.

In totaal heeft het kabinet meer geld uitgetrokken voor hulp aan de slachtoffers van de hongersnoden in Nigeria, Zuid-Soedan, Somalië en Jemen. Via het Wereldvoedselprogramma (WFP) van de Verenigde Naties (Jemen en Nigeria), via het Internationale Rode Kruis (Somalië en Zuid-Soedan) en via de Dutch Relief Alliance (DRA), een samenwerkingsverband van Nederlandse noodhulporganisaties waaraan ook een aantal hulporganisaties achter Giro555 deelnemen (Zuid-Soedan, Somalië, Nigeria, Jemen en Ethiopië).

Was er een Nationale Actiedag?

Ja op woensdag 29 maart werd de ‘5-daagse voor 555’ afgerond met een grote actiedag op radio, TV én online kanalen. De actiedag vond van 5.55 tot 24.00 uur plaats in Beeld en Geluid in Hilversum.

De samenwerkende hulporganisaties achter Giro555: